Wydanie nr 20/01/2026 z dnia 20 stycznia 2026 roku, ISSN 2392-215X
Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przedstawiło projekt zmian w ustawie o Państwowej Inspekcji Pracy. Nowelizacja ma nie tylko umożliwić inspektorom zamianę umów cywilnoprawnych w etat, ale też znacząco rozszerzyć zakres i formy przeprowadzanych kontroli.
Nowe przepisy przewidują możliwość prowadzenia nadzoru zdalnie – przy użyciu poczty, narzędzi komunikacji elektronicznej czy kamer online. Dzięki temu inspektorzy mogliby zdalnie oglądać miejsca pracy, maszyny czy procesy technologiczne, co ma ułatwić nadzór tam, gdzie osobista obecność kontrolera jest utrudniona – np. ze względu na wymogi sanitarne lub specjalistyczne badania.
Projekt zakłada także możliwość przeprowadzania zdalnych przesłuchań pracowników, świadków czy pracodawców. Ma to ograniczyć sytuacje, w których osoby rezygnują ze skargi z obawy przed czasochłonnym dojazdem do inspektoratu.
Zdaniem związkowców zdalne kontrole mogą być przydatne, ale nie powinny zastępować wizyt na miejscu pracy. Podkreślają, że nadmierne korzystanie z takich narzędzi grozi spłyceniem nadzoru.
Pracodawcy wskazują natomiast na inne ryzyka – np. konieczność doprecyzowania zasad używania firmowych kamer czy ochrony wizerunku osób trzecich.
Projekt zakłada również, że PIP będzie mogła kontrolować nie tylko obecnych pracodawców, ale także podmioty, które zatrudniały osoby w ciągu roku poprzedzającego rozpoczęcie inspekcji. Ma to uniemożliwić uchylanie się od odpowiedzialności poprzez szybkie rozwiązywanie umów.
Zdaniem związków zawodowych to krok w dobrą stronę, który ułatwi wykrywanie nieprawidłowości. Przedsiębiorcy ostrzegają jednak, że takie rozwiązanie może być traktowane jako działanie prawa wstecz i prowadzić do sporów prawnych.
📌 Źródło: Rzeczpospolita, autor: Łukasz Guza, artykuł „Zdalne i wsteczne kontrole firm”